Trong bài này
Sự điều kiện hoá (Conditioning) và không-phải-mình (Not-Self)

Thiên tính và nuôi dưỡng
Để thực sự hiểu về khái niệm điều kiện hoá (Conditioning) trong Human Design, chúng ta sẽ bắt đầu với góc nhìn của Human Design về câu hỏi “Con người là kết quả của thiên tính bẩm sinh hay do sự nuôi dạy và môi trường?”. Theo Human Design, con người là tổng hoà của cả hai khía cạnh này. Một phần trong bạn được định hình sẵn từ khi sinh ra, bạn ở đây để học cách mài giũa và sử dụng nó. Một phần khác đón nhận ảnh hưởng từ bên ngoài, bạn ở đây để liên tục khám phá và trải nghiệm về nó cả đời. Vậy làm thế nào để xác định đâu là thiên tính của một người và khía cạnh nào sẽ luôn biến đổi?
Khi nhìn vào BodyGraph, chúng ta rất dễ thấy một số khu vực được tô màu trong khi những vùng còn lại có màu trắng. Phần được tô màu là phần được xác định, nghĩa là ở khía cạnh đó bạn luôn thể hiện những gì nhất quán, độc đáo và cố định của bản thân. Đây là thiên tính (nature) và là khía cạnh bạn ảnh hưởng lên người khác.
Trái lại, khu vực màu trắng là phần không được xác định. Chúng không bị “hỏng”, cũng không bị thiếu và càng không có gì cần bù đắp hay cải thiện. Nó chỉ đơn giản là phần linh hoạt và có sự cởi mở tự nhiên mà thông qua đó chúng ta có thể nhìn ngắm thế giới bên ngoài và trải nghiệm năng lượng của người khác. Nhưng cũng chính vì vậy mà đây là nơi chúng ta rất dễ tiếp nhận sự điều kiện hoá. Khía cạnh mở là nơi dễ bị tổn thương nhất nhưng cũng là nguồn gốc của những bài học quý giá, nuôi dưỡng (nurture) sự khôn ngoan và mang lại sự trưởng thành theo thời gian.
Hầu hết BodyGraph được tạo thành từ sự kết hợp độc đáo của phần được xác định và phần mở, nên cần phải hiểu một điều rằng không có BodyGraph nào tốt hơn BodyGraph nào. Và hành trình sống đúng với bản thân về cơ bản là quá trình nhận ra ở những khía cạnh nào chúng ta tiếp nhận điều kiện hoá từ môi trường, sự điều kiện hoá này ảnh hưởng đến chúng ta ra sao và làm sao để đối mặt với chúng một cách đúng. Thấu hiểu điều này sẽ giúp chúng ta tương tác với thế giới xung quanh – trường học cuộc đời, mà không đánh mất bản thân hay phương hướng của chính mình.
Nhưng cụ thể sự điều kiện hoá là gì? Những gì sẽ điều kiện hoá bạn? Và sự điều kiện hoá có phải là điều xấu?
Điều gì điều kiện hoá bạn
Những trung tâm mở giống như thụ thể: bất cứ ai có sự xác định ở chỗ bạn đang mở đều có thể “móc nối” vào đó. Gặp một người có trung tâm Đám Rối Mặt Trời được xác định trong khi trung tâm này của bạn mở, bạn sẽ cảm nhận và khuếch đại trường cảm xúc của họ, dù tốt hay xấu. Cha mẹ, anh chị em, bạn bè, người yêu, đồng nghiệp, cả chuyển động của các hành tinh, tức transit (quá cảnh), đều liên tục mang năng lượng tới những chỗ mở của bạn.
Từ trải nghiệm khuếch đại ấy, trung tâm mở học cách tự bảo vệ trước một thứ không nhất quán. Cách tự vệ đó trở thành chiến lược không-phải-mình, và chiến lược ấy lại thành nền cho cách tâm trí ra quyết định. Trung tâm Tim mở thì cố chứng tỏ mình xứng đáng; Lá Lách mở thì níu giữ những thứ không tốt cho mình, vì sợ mất cảm giác an toàn người khác mang lại.
Và có một điều kiện hoá chung cho tất cả mọi người: từ lúc chào đời, ai cũng được dạy rằng phải dùng đầu óc tính xem nên làm gì với cuộc đời mình. Tâm trí vận hành qua những chỗ mở, nên nó đưa ra những quyết định kéo ta ngày càng xa con người thật. Vì phần lớn người ta vận hành từ điều kiện hoá, đời họ gặp toàn kháng cự; tuỳ Type, kháng cự ấy bật ra thành tức giận, bực bội, cay đắng hay thất vọng.
Chúng ta bị điều kiện hoá sâu, rất sâu qua những trung tâm mở này, và chúng điều khiển tâm trí bạn. Chúng điều khiển cách bạn suy nghĩ và cách bạn nhìn thế giới.
— Ra Uru Hu
Điều kiện hoá có phải là điều xấu?
Không. Mở ra với người khác, với sự trao đổi, là một phần tự nhiên của cuộc sống. Bạn không thể thoát khỏi điều kiện hoá, và cũng không cần thoát. Vấn đề không nằm ở chỗ mở, mà ở chỗ ta ra quyết định từ chỗ mở, tưởng rằng năng lượng mình đang khuếch đại là chính mình.
Khi bạn vận hành đúng, những trung tâm mở trở thành nơi bạn có trí tuệ: bạn phân biệt được đâu là của mình, đâu là của người khác, và hiểu điều đang diễn ra nơi họ. Người có trung tâm Tim mở chẳng có gì phải chứng tỏ; người có Lá Lách mở cũng không phải níu giữ những thứ không tốt cho mình. Họ sẽ ổn, miễn là vận hành đúng như chính họ chứ không theo tâm trí.
Gỡ điều kiện hoá: thử nghiệm, không phải niềm tin
Gỡ điều kiện hoá là quá trình trả việc ra quyết định từ tâm trí về cho cơ thể, qua Chiến Lược của Type và Thẩm Quyền của bạn. Chúng nằm ở phần cố định trong biểu đồ, không ở chỗ mở.
Human Design không đòi bạn tin, dù là tin người đọc biểu đồ cho bạn hay tin bài viết này. Những gì bạn nhận từ người khác chỉ là thông tin; sự thật duy nhất là sự thật bạn tự nếm, tự cảm được bên trong. Vì vậy cách duy nhất để biết tri thức này có đúng với bạn không là thử nghiệm với nó.
Đây không phải tri thức của bầy cừu; đây là tri thức của loài sói. Cách duy nhất để bạn hiểu thế nào là đúng đắn là thử nghiệm với nó.
— Ra Uru Hu
Thử nghiệm nghĩa là, mỗi khi phải quyết định, bạn kìm lại cơn cám dỗ để tâm trí điều khiển, và để Chiến Lược và Thẩm Quyền dẫn đường. Tâm trí vẫn được cân nhắc, so sánh bao nhiêu tuỳ thích; nó chỉ không được quyết định. Generator thử chỉ phản hồi trong một tuần, Manifestor thử thông báo trước khi làm; với Projector và Reflector, Chiến Lược gắn với những quyết định lớn hơn nên cần lâu hơn mới thấy rõ. Đừng mong tâm trí đứng về phía bạn ngay: nó sẽ tìm đủ lý do để thấy việc phản hồi hay thông báo là vô lý.
Bảy năm, không có đường tắt
Human Design không đổi mọi thứ sau một đêm. Mỗi lần bạn ra một quyết định đúng như chính mình, quỹ đạo cuộc đời bạn đổi khác, nhưng điều kiện hoá đã lắng vào tận tế bào. Trong Human Design, gần như mọi tế bào trong cơ thể được thay mới sau khoảng bảy năm, nên gỡ điều kiện hoá là một quá trình bảy năm. Chu kỳ bảy năm là cách nói của Human Design; về sinh học, mỗi loại tế bào trong cơ thể thay mới với tốc độ khác nhau, có loại gần như không thay. Thời gian biểu này giống nhau cho mọi Type: tất cả đều tới cùng một đích vào cùng một lúc.
Nó cần thời gian. Hãy kiên nhẫn. Hãy sống tiến trình của bạn từng khoảnh khắc một, nhưng hãy hiểu rằng đó là một hành trình.
— Ra Uru Hu
Trong biểu đồ của bạn
- Mở BodyGraph của bạn và đánh dấu những trung tâm trắng. Nghĩ lại tuổi thơ: ai trong nhà có những trung tâm đó được xác định? Bạn đã học cách đối phó thế nào?
- Để ý những lúc bạn thấy mình “khác hẳn” khi ở cạnh một người nào đó. Đó thường là bạn đang khuếch đại năng lượng của họ.
- Chọn một tuần, thử ra mọi quyết định theo Chiến Lược và Thẩm Quyền của bạn, rồi ghi lại điều xảy ra. Đừng tin, hãy quan sát.
Nếu bạn muốn có người đi cùng trong quá trình thử nghiệm này, khoá Sống Thuận Thiết Kế và buổi Phân Tích Nền Tảng là hai lối vào.